I-WHO inxusa umhlaba wonke: Gcinani ukudla kuphephile, nakani ukuphepha kokudla

Wonke umuntu unelungelo lokuthola ukudla okuphephile, okunomsoco nokwanele. Ukudla okuphephile kubalulekile ukukhuthaza impilo nokuqeda indlala. Kodwa okwamanje, cishe ingxenye eyodwa kweziyishumi yabantu emhlabeni isahlushwa ukudla ukudla okungcolile, futhi abantu abangu-420,000 bayafa ngenxa yalokho. Ezinsukwini ezimbalwa ezedlule, i-WHO yaphakamisa ukuthi amazwe kufanele aqhubeke nokunaka izindaba zokuphepha kokudla emhlabeni jikelele kanye nokuphepha kokudla, ikakhulukazi kusukela ekukhiqizweni kokudla, ekucutshungulweni kokudla, ekuthengisweni kuya ekuphekeni, wonke umuntu kufanele abe nesibopho ngokuphepha kokudla.

Ezweni lanamuhla lapho uchungechunge lokuphakelwa kokudla luba nzima kakhulu, noma yisiphi isigameko sokuphepha kokudla singaba nomthelela omubi empilweni yomphakathi, kwezentengiselwano kanye nasemnothweni. Kodwa-ke, abantu bavame ukuqaphela kuphela izinkinga zokuphepha kokudla lapho kwenzeka ubuthi bokudla. Ukudla okungaphephile (okuqukethe amagciwane ayingozi, amagciwane, izimuncagazi noma amakhemikhali) kungabangela izifo ezingaphezu kuka-200, kusukela ekuhudweni kuya kumdlavuza.

I-World Health Organization incoma ukuthi ohulumeni babalulekile ekuqinisekiseni ukuthi wonke umuntu angadla ukudla okuphephile nokunomsoco. Abenzi bezinqubomgomo bangakhuthaza ukusungulwa kwezinhlelo zezolimo nezokudla ezisimeme, futhi bakhuthaze ukubambisana phakathi kwemikhakha yezempilo yomphakathi, impilo yezilwane kanye nezolimo. Igunya lokuphepha kokudla lingaphatha izingozi zokuphepha kokudla kulo lonke uchungechunge lokudla okuhlanganisa nesikhathi esiphuthumayo.

Abakhiqizi bezolimo kanye nokudla kufanele bamukele imikhuba emihle, futhi izindlela zokulima akufanele nje ziqinisekise ukutholakala kokudla okwanele emhlabeni wonke, kodwa futhi zinciphise umthelela emvelweni. Ngesikhathi sokuguqulwa kohlelo lokukhiqiza ukudla ukuze luvumelane nezinguquko zemvelo, abalimi kufanele babe nolwazi olungcono kakhulu lokubhekana nezingozi ezingaba khona ukuqinisekisa ukuphepha kwemikhiqizo yezolimo.

Abaqhubi kumele baqinisekise ukuphepha kokudla. Kusukela ekucubunguleni kuya ekuthengiseni, zonke izixhumanisi kumele zihambisane nohlelo lokuqinisekisa ukuphepha kokudla. Izinyathelo ezinhle zokucubungula, ukugcina nokulondoloza zisiza ukugcina inani lokudla okunomsoco, ukuqinisekisa ukuphepha kokudla, nokunciphisa ukulahleka kwangemva kokuvunwa.

Abathengi banelungelo lokukhetha ukudla okunempilo. Abathengi badinga ukuthola ulwazi ngokudla okunempilo kanye nezingozi zezifo ngesikhathi esifanele. Ukudla okungaphephile kanye nokukhetha ukudla okungenampilo kuzokwandisa umthwalo wezifo emhlabeni jikelele.

Uma sibheka umhlaba, ukugcina ukuphepha kokudla akudingi nje kuphela ukubambisana phakathi kweminyango ngaphakathi kwamazwe, kodwa futhi nokubambisana okusebenzayo phakathi kwemingcele. Njengoba sibhekene nezinkinga ezingokoqobo ezifana nokushintsha kwesimo sezulu somhlaba kanye nokungalingani kokuhlinzekwa kokudla emhlabeni wonke, wonke umuntu kufanele anake izindaba zokuphepha kokudla kanye nokuphepha kokudla.


Isikhathi sokuthunyelwe: Mashi-06-2021